Thiên Long Bát Bộ – Thiên

2634

Thiên (zh. 天, sa., pi. deva) với nguyên nghĩa Phạn deva là “người sáng rọi”, là danh từ chỉ chư thiên, chỉ những chúng sinh sống trong thiện đạo (Lục đạo), trong một tình trạng hạnh phúc, tuy nhiên vẫn nằm trong Luân hồi (sa. saṃsāra). Nhờ những nghiệp tốt đã tạo, chư thiên có thọ mệnh rất dài và rất sung sướng. Nhưng chính hạnh phúc này là chướng ngại trên đường giải thoát vì họ không hiểu được khổ đế trong Tứ diệu đế.

Theo Phật giáo, có 28 cõi thiên, gồm có 6 thuộc Dục giới (sa, pi. kāmalokakāmadhātu), 18 thuộc Sắc giới (sa., pi. rūpaloka, rūpadhātu) và 4 thuộc Vô sắc giới (sa., pi. arūpaloka, arūpadhātu).

Trong Dục giới có:

  1. Tứ thiên vương (zh. 四天王, sa. caturmahārājika-deva), sống gần núi Tu-di;
  2. Tam thập tam thiên (zh. 三十三, sa. trāyastriṃśa-deva), chư thiên sống trên đỉnh Tu-di;
  3. Dạ-ma thiên (zh. 夜摩, sa. yāma-, suyāma-deva), sống hạnh phúc trường cửu;
  4. Đâu-suất thiên (zh. 兜率天, sa. tuṣita-deva), cõi của thiên nhân “có niềm vui thầm lặng”, chỗ Bồ Tát Di-lặc đang giáo hoá;
  5. Hoá lạc thiên (zh. 化樂天, sa. nirmāṇarati-deva), loài thiên nhân thấy niềm vui nơi sự biến hoá;
  6. Tha hoá tự tại thiên (zh. 他化自在天, sa. paranirmita-vaśavarti-deva), các chư thiên của dục giới còn tham ái xác thịt.

Sinh trong sắc giới là các vị đạt Tứ thiền, đã diệt tận tham ái xác thịt, nhưng vẫn còn sắc thân. Các vị Phạm thiên (sa. brahma) sống trong cấp thấp của sắc giới. Các vị đạt Tứ xứ sẽ sinh trong vô sắc giới, các vị này đã giải thoát khỏi sắc uẩn nhưng vẫn còn có bốn uẩn thụ, tưởng, hành và thức (Ngũ uẩn).