Nỗi khổ niềm vui (phần 2)

108

  Tân lấy khăn chặm nước mắt, đáp lời bạn:
– Em cũng nhận thấy em may mắn nhưng có lẽ do nhân lành từ kiếp trước hay sao ấy, chị ạ! Hồi em mới đậu Tú tài I, đã có lắm mối dạm hỏi, người làm Tỉnh trưởng, người Luật sư, ai cũng có sẵn sự nghiệp nhưng em không chịu. Một năm sau, em gặp Tâm, lúc đó chỉ là một sinh viên nghèo, học Quân y năm thứ hai.
– Anh ấy sùng đạo và hướng dẫn em đi chùa, học giáo lý, thọ Bát… Đến khi ảnh ra trường làm đám cưới, em theo ảnh xuống tận Vĩnh Bình. Ở đây mấy năm thì “đổi đời, giải phóng” tụi e xuống tàu vượt biên với đứa con đầu lòng. Sang Mỹ, em đi làm nuôi con để ảnh rảnh rang học lại. Sau bốn năm, ảnh tốt nghiệp ngành giải phẫu. Nhờ mát tay, ảnh mổ “ca” nào cũng thành công nên được tin tưởng lắm.
– Nhưng ảnh thường nói với em: “Dù giàu hay nghèo, thành công hay thất bại, chúng ta vẫn nên lo bồi dưỡng tâm địa, phát triển tánh Bồ đề, đó mới chính là cái gốc căn bản của mình. Cái gốc có sung mãn thì hoa trái hạnh phúc mới xum xuê, còn hoàn cảnh chung quanh chỉ có tác dụng phụ thôi.”
– Em công nhận như vậy nên chúng em siêng năng tu hành và dạy dỗ con cái theo chiều hướng ấy.
Thanh Tân vui miệng kể tiếp:
– Để sáng mai em dẫn chị ra phía sau xem hồ Tĩnh Tâm và am Phương Thảo của chúng em. Tụi em mua nhà này chỉ vì cái hồ và vườn phía sau quá đẹp chứ chúng em đâu thích ở nhà lớn như vầy.
– Thời tiết ở đây coi như ấm áp quanh năm nên em trồng được nhiều thứ cây ăn trái của Việt Nam mình và hoa thì nở đủ bốn mùa.

Hoa càng nghe kể càng thấy mê. Cuộc sống của gia đình này như ở cõi tiên. Tuy nhiên, Hoa cũng tò mò:
– Tôi hỏi thiệt, gia đình Thanh Tân có khi nào xảy ra những bất hòa, hờn giận nhau?
Tân thành thật, mau mắn đáp:
– Có chứ chị, làm sau tránh khỏi! Nhưng chúng em biết cách giải quyết có hiệu quả.
Hoa làm thinh, chờ đợi. Thanh Tân mỉm cười, ngẩng nhìn bức ảnh Đức Thế Tôn bằng sơn mài treo trước mặt, Đức Phật dường như cũng mỉm cười.
– Trong nhà này, khi ai có chuyện hờn giận, buồn phiền thì tự động ra Phương Thảo am mà ở. Trong đó có sẵn các thứ. Cứ ở đấy, tự do buồn và quán chiếu về nỗi buồn hay cái giận của mình. Một hoặc hai ba ngày sống đơn độc như thế, cái buồn từ từ vơi đi và tan biến. Nhưng cũng có khi cái giận, cái phiền não lớn quá, cần phải được nói ra, cần phải được giải tỏa thì đương sự nói ra cho trong nhà biết, chúng tôi sắp xếp một buổi nói chuyện có mặt đầy đủ người trong gia đình.
– Gọi là nói chuyện nhưng thật ra chỉ để đương sự nói. Muốn nói gì cứ nói, trút ra được càng nhều càng tốt. Người nghe chỉ im lặng để cảm thông với nỗi khổ của đương sự, không trả lời, không phê phán đúng sai.
Hoa cảm thấy hay nhưng suy nghĩ một hồi, nàng thắc mắc:
– Chỉ nghe mà không đối đáp, trường hợp đương sự hiểu lầm mà giận mình, mình cũng phải làm thinh sao?
Thanh Tân gật đầu:
– Cũng làm thinh! Làm thinh trong trường hợp đó hơi khó nhưng mà…
Hoa hỏi dồn:
– Mà sao?
– Nhưng khi đương sự xả hết ra rồi, cái giận xẹp xuống, tự ái không còn làm chủ tình hình nữa thì đương sự trở nên sáng suốt và nhận ra sự thật.
Hoa chưa tin hẳn, nàng hỏi thêm:
– Thật vậy sao?
Thanh Tân gật đầu, chắc chắn xác nhận:
– Em có kinh nghiệm bản thân về việc đó rồi, mới năm ngoái đây chứ đâu!
Và nàng cười tủm tỉm:
– Chị biết không, tánh em nhẹ dạ lắm; vì hay yếu lòng nên thường bị sự việc chung quanh chi phối. Năm ngoái em xem phim “Man with three wives” trong ti vi, chuyện có thật, kể một bác sĩ lần lượt cưới ba vợ trong một thành phố. Giờ giấc ổng đi về bất thường, lại có cái “beeper”, hễ bà nào gọi là ổng về ngay nên không ai nghi ngờ chi cả…
– Em liên tưởng đến trường hợp của anh Tâm, ảnh cũng có cái “beeper”, cũng đi sớm về khuya nên em sinh nghi. Em mướn thám tử tư theo rình ảnh. Vô tình ảnh biết được. Ảnh về nhà, rầy em một trận nên thân! Em buồn quá, ra Phương Thảo am ở. Em có thì giờ nghiền ngẫm nỗi buồn của mình. Em giận ảnh lắm vì từ xưa đến giờ, chưa khi nào ảnh lớn tiếng với em, bây giờ lại đối xử với em như thế, chắc là có bà nào rồi nên hất hủi em. Em ở ngoài đó một mình, tha hồ nghĩ bậy, tha hồ khóc lóc. Ba ngày trôi qua, em không tiếp xúc với ai cả, các con xin phép vào thăm, em cũng không cho. Đến ngày thứ tư, em cảm thấy không chịu nổi nữa, em như muốn điên. Em đòi nói chuyện với ảnh.
– Khi các người thân yêu ngồi đối diện với em, em tha hồ nói vì mình nói có người nghe mà! Họ nghe trong sự im lặng và thông cảm. Tự ái em như được vuốt ve vì em có cảm tưởng Tâm hối lỗi ăn năn, còn các con như đứng về phía em cả, vì em có “chánh nghĩa” mà.
– Sau đó em trở vào nhà, buổi ăn chiều dưới ánh nến hồng làm em cảm thấy ấm áp, dễ chịu và sung sướng khi nghĩ rằng hạnh phúc vẫn ở quanh đây, chỉ cần em hỷ xả, quên chuyện cũ thôi.
– Khi lòng em dịu lại, em không nghĩ về mình nữa; em nghĩ đến Tâm, đến các con. Em biết họ cũng buồn lắm khi em buồn. Lòng em thắt lại, em tự trách mình sao quá ích kỷ, đa nghi. Bây giờ, em mới cảm thấy xấu hổ chị ạ!
Thanh Tân kể xong che miệng cười. Cái thói quen dễ thương ngày xưa vẫn còn. Hoa cũng cười theo và hỏi tiếp:
– Điều Tân nghi ngờ có đúng không?
Thanh Tân lắc đầu:
– Hoàn toàn sai chị ạ! Lúc đó ảnh phải họp liên miên với hội đồng chuyên môn để chuẩn bị một trường hợp mổ tim rất nguy hiểm. Đầu óc ảnh đang bận rộn căng thẳng như thế mà em còn làm bậy, chị nghĩ xem, ảnh không tức giận sao được? Ảnh la rầy em là phải lắm rồi!
– Khi biết sự thật, Tân làm gì?
– Em xin lỗi ảnh và tụng kinh sám hối. Em suy nghiệm ra đa số những phiền não của con người đều do vọng tưởng điên đảo sinh ra, như trông sợi dây tưởng là con rắn, cứ cắm đầu vừa chạy vừa la…
Thấy Hoa có vẻ mệt, Thanh Tân nhìn đồng hồ giật mình:
– Chết chửa! 12 giờ rồi, chị đi nghỉ nhé! Chương trình ngày mai chúng ta cùng đi đón bạn bè.
Hoa nhắc:
– Phải dậy sớm dẫn tôi ra Phương Thảo am xem cho biết.
Thanh Tân đứng lên:
– Chắc chắn rồi!
Buổi sáng mùa Xuân, mặt trời dậy sớm. Mới hơn tám giờ, nắng đã vàng tươi sau bức màn cửa sổ. Khi Hoa bước ra khỏi phòng thì thấy vợ chồng Thanh Tân cùng ngồi uống cà phê.
Trong khi Tâm đứng lên kéo ghế mời Hoa ngồi, Tân đon đả:
– Chúng em tưởng chị còn ngủ nên ngồi đây chờ. Mời chị dùng chút cà phê cho tỉnh người rồi chúng ta ra vườn.
– Cảm ơn. Tôi không quen dùng cà phê. Thôi mình ra vườn chơi.
Họ cùng đứng lên. Tâm mở cửa sau. Hoa nhìn thấy cả một vườn lan trong nhà kiếng. Những chậu lan tươi tốt, đầy sức sống trổ hoa tim tím, hồng hồng, dáng ẻo lả như những tiểu thư khuê các. Những giỏ lan treo lại càng đặc sắc hơn với những loài hoa lạ mà màu sắc và hình dáng của chúng cứ khiến mình nhìn mãi không thôi.
Hoa đứng ngẩn ngơ một lúc rồi theo chân vợ chồng Thanh Tân bước ra vườn. Vườn rộng quá, ước chừng cả mẫu. Màu xanh non của cây cỏ ập vào mắt Hoa cùng lúc với không khí mát dịu và tiếng chim hót vang lừng. Chủ nhân có lẽ yêu cỏ lắm nên những lối đi trong vườn đều lót đá vì không muốn giẫm bừa lên thảm cỏ mượt mà, rộng mênh mông và cắt xén rất kĩ.
Thanh Tân chỉ tay về phía trái, giới thiệu khu vườn trồng cây ăn trái của mình với vẻ hãnh diện, cái hãnh diện đáng yêu của trẻ con:
– Chị xem khu vườn của em kìa! Mùa này chưa cây nào có trái nhưng hoa mận hoa cam đang trổ đầy, chị nghe thơm không? Ngào ngạt cả vườn, chị nhỉ? Em trồng ổi sá lị, na, mãng cầu xiêm và nhãn nữa.
Tâm xen vào, giọng vui vẻ:
– Nhưng đâu bằng mấy cây hồng giòn của tôi! Nếu tháng mười chị có thể về đây, chị sẽ được ăn những trái hồng đặc biệt lấy giống từ Nhật Bản, có trái to bằng cái chén vậy.
Hoa cười:
– Nghe hai ông bà kể tôi đã thèm rồi.

Hoa phóng tầm mắt ra đằng xa, khoảng giữa sân. Tượng đức Quán Thế Âm trắng toát nổi bật trên muôn hồng ngàn tía. Đến gần hơn, Hoa im lặng chiêm ngưỡng. Mãn Đình Hồng nở rộ chung quanh đài sen; màu hồng nhạt của những cánh hoa mong manh tạo vẻ tươi mát, dịu dàng. Sau lưng hình tượng là một giàn hoa tường vi, hoa nở đỏ cành, rực rỡ. Có mấy con chim xanh đi nhơn nhởn trên đường sỏi quanh co.

– Còn cái hồ đâu?
– Chị theo em, nó ở tận cuối vườn.
Càng đi về phía sau khu vườn càng có vẻ tĩnh mịch vì những đám mía um tùm ở hai bên.
Hồ đây rồi, nó to gấp hai căn nhà của Hoa. Hồ đầy nước, im lặng soi hàng liễu rủ và phản chiếu da trời xanh biêng biếc. Trên mặt hồ, lưa thưa vài cọng hoa súng, búp còn xanh non…

Cách hồ không xa là ngôi nhà lợp tranh, vuông vức, vách ván đơn sơ. Tâm tiến lên trước, mở cửa. Bên trong, sàn gỗ láng bóng, không có bàn ghế chi ngoài cái bàn thấp bằng mây, trên có sẵn bộ đồ trà.

Thanh Tân nói:
– Đây là phòng khách, cũng là thiền đường; phía sau là nhà bếp và hai phòng ngủ nhỏ.
Tự nhiên, Hoa buột miệng:
– Hai ông bà như đang sống trong cõi Tiên hay cõi Cực Lạc vậy, cảnh đẹp quá!
Trong lúc Thanh Tân đi vào bếp đun nước pha trà, Tâm đáp:
– Cám ơn chị, quả thật cảnh trí ở đây giúp tinh thần chúng tôi trở nên êm dịu sau những giờ làm việc căng thẳng. Nhưng chưa phải là cảnh Cực Lạc đâu vì chúng tôi còn cảnh sóng gió, phiền não. Khi nào tâm hoàn toàn thanh tịnh, an ổn, chúng ta mới bước vào thế giới Cực Lạc được.
– Nhưng anh chị có phước đức lớn, khó ai sánh kịp!
– Chị đã quá khen, nhưng phước đức hữu vi nay còn mai mất, đâu bằng công đức vô vi. Tu tập chín chắn trong một ngày, như thọ Bát quan trai chẳng hạn, công đức có thể vượt qua ba cõi.
Hoa thành thật:
– Thỉnh thoảng tôi cũng có thọ Bát nhưng…
– Chắc chị gặp trở ngại?
Hoa lắc đầu:
– Nói trở ngại thì không đúng hẳn. Thú thật, tôi chưa đủ tín tâm nên tôi nghĩ rằng việc tu tập của tôi không đi đến đâu.
Tâm ôn tồn giải thích:
– Tôi nghe vợ tôi nói chị gặp Phật pháp đâu chừng một năm nay, phải không? Một hai năm không đủ để mình hiểu rõ Phật pháp, mà khi chưa hiểu, tín tâm không sâu là phải rồi. Nếu chưa hiểu đã vội tin, tôi cho đó là mê tín chứ không phải là chánh tín.
Nghe Tâm nói, Hoa thấy hay và có lý nhưng lòng nàng vẫn còn uẩn khúc:
– Anh khách quan nói vậy, tôi nghe hợp lý nhưng riêng chủ quan tôi, tôi nghĩ rằng sở dĩ tín tâm của tôi không vững mạnh chỉ vì tôi chưa gặp đúng Thầy. Nói ra anh đừng cười, ông Sư ở chùa tôi còn trẻ quá, đáng tuổi con cháu của mình, tướng mạo lại thấp lùn nên tôi không có lòng kính trọng, do đó khi nghe Thầy giảng, tôi không nhập tâm được. Hồi đi học cũng vậy, tôi không thích Thầy nào thì môn đó tôi học dở.
Tâm gật gù:
– Tôi hiểu chị. Chúng ta đều là người phàm, ai cũng vướng mắc vào hình danh sắc tướng, không nhiều thì ít.
– Nhưng chị cho phép tôi hỏi một câu: “Nếu chị biết mình đang đi lạc, muốn tìm lối ra. Có em bé kia rành đường, sẵn sàng giúp cho chị, chị nên cầu hỏi em hay đợi đến khi nào gặp một cụ già có tướng mạo đáng kính chị mới hỏi đường?”
– Tôi cho rằng tu sĩ xuất gia là người chỉ đường dẫn lối cho mình bằng lời nói và bằng nếp sống thanh tịnh, hợp Chánh pháp. Thầy tu không thể cứu được mình, họ chỉ mang phương cách cho mình tự thoát ra cho nên Thầy trẻ hay già không thành vấn đề, chỉ cần vị Thầy hiểu rõ đạo lý và sống hợp đạo lý thôi.

Một lần nữa, Hoa thầm công nhận Tâm có lý. Vừa lúc đó, Thanh Tân bưng ra một cái mâm gỗ, trên đó có ấm trà nóng và bình hoa tươi. Vợ chồng nàng hướng dẫn cho Hoa cách thưởng thức trà trong Thiền vị. Lần đầu tiên trong đời, Hoa cảm thấy mình đang sống trọn vẹn. Sự an tĩnh và lòng yêu đời tràn đầy trong tâm hồn, nó tưới mát trái tim khô héo của nàng.

Sau đó, hai người còn dạy Hoa pháp Thiền hành, đi thong thả trong chánh niệm, tận hưởng hương hoa và máu sắc của đất trời. Hoa chợt thấy rằng hạnh phúc thật đơn giản. Nó luôn ở bên ta, chỉ tại mình phí bỏ lãng quên thôi…

Ngày hôm đó, bạn bè lần lượt kéo đến. Nhiều người dẫn cả chồng con đi theo. Tiếng cười nói rộn rã khác hường làm bầy chim ngơ ngác. Ba đứa con của Thanh Tân phụ cha mẹ tiếp đãi đằng thật chu đáo. Buổi chiều, sau khi cơm nước xong xuôi, đám bạn gái kéo nhau ra Phương Thảo am tập văn nghệ. Họ hợp ca bài “Trường làng tôi” và “Cô gái Việt”. Nhóm “rể” Gia Long lo tập hoạt cảnh “Trấn thủ lưu đồn”. Tâm và Thanh Tân vẫn còn phong độ lắm với nhạc cảnh “Em đi chùa Hương”. Họ ráo riết tập dợt để thi đua với mấy nhóm Gia Long khác, không cùng lớp, có ban thi đua gồm các thầy cô giáo cũ chấm giải đàng hoàng.

Bạn gái có tám người mà vui đáo để. Ban đầu còn gọi chị, kêu em, sau cứ mầy, tao, mi, tớ như hồi nhỏ. Không ai nhớ mình đã già, đã có dâu có rể, cháu ngoại, cháu nội. Họ cười hể hả, nói chuyện như bắp rang, tiếu lâm vung vít. Hoa lờ mờ cảm nhận cái tâm của con người có thể vượt thời gian; nếu khéo giữ gìn, nó sẽ trẻ mãi không già.

Ngày hội được tổ chức vào hôm sau. Ban tổ chức mướn một tầng lầu của nhà hàng Royal Palace. Người đến đông vầy. Những tà áo dài lại có dịp phất phới như đàn bướm nhỏ ngày xưa. Tay bắt mặt mừng, chưa quen cũng như đã quen, không quen cũng như quen. Có cái gì đó kéo mọi người lại gần nhau, lòng ai cũng mở rộng, miệng ai cũng tươi cười.

Giới thiệu, ăn uống xong tới phần thi đua văn nghệ sôi động và hào hứng. Phe ta đoạt được giải hợp ca, bài “Cô gái Việt”, cả bọn cười toe toét. Trước khi chia tay với bài ca “Việt Nam, Việt Nam”, Ban chấp hành hội đọc báo cáo công tác, tài chánh và kêu gọi chương trình giúp đỡ các bạn cũ ở Việt Nam.

Thủ quỹ và thư ký cầm nón lá đi vòng vòng, chẳng mấy chốc, tiền đầy ắp, nhiều em bé cũng bỏ túi của mình vào. Hoa thật sự cảm động. Đây là ngày vui nhiều ý nghĩa.

Khi Hoa đáp phi cơ trở về Houston, chị Ngọc và Lan đã chờ sẵn. Nhìn quanh không thấy Lực, Hoa hỏi ngay:
– Còn Lực đâu?
Lan đáp, hơi ngập ngừng:
– Dạ… nó đang ở chùa!
– Bộ nó không nhớ mẹ sao chẳng ra đón?
Ngọc cất tiếng:
– Em bình tĩnh nghe chị nói. Ở nhà, Lực bị phỏng nước sôi. Thầy bảo đem nó lại chùa để Thầy săn sóc.
– Nó có sao không?
– Phỏng nhiều nhưng không nặng lắm. Vào phòng cấp cứu băng bó xong họ cho về.
Hoa nhìn Lan vẻ trách móc:
– Sao con không cho mẹ biết?
Lan nói như mếu:
– Dạ, tại em Lực không cho. Nó nói: “Cả đời mẹ có mấy ngày vui, để mẹ hưởng cho trọn. Mẹ hay được, về sớm cũng vậy thôi vì chuyện đã xảy ra rồi”.
Nước mắt ràn rụa, Hoa xoay qua Ngọc, nói:
– Chúng ta đến chùa liền nghe chị!
Hỏi rõ đầu đuôi sự việc, Hoa hiểu Lực. Lúc sau này, nó bớt mặc cảm tự ti nhưng không lượng sức mình. Ở nhà không có ai mà tự cắt lá sả nấu nồi xông. Nó thấp quá, phải đứng lên ghế mới nhắc nồi nước sôi xuống được. Cái ghế trợt, nước đổ, phỏng cả người.

Xe vào đến chùa, chưa kịp dừng bánh, Hoa đã mở cửa xuống. Nàng chạy ùa vào, suýt vấp ngã ở ngưỡng cửa. Cùng lúc đó, tiếng chuông công phu chiều thong thả ngân, tiếng chuông khoan thai, trầm tĩnh, nó làm dịu bớt sự căng thẳng và lo âu của nàng. Lấy lại bình tĩnh, Hoa bước vào trong.

Lực đang ngồi gọn trong chiếc ghế nệm. Cánh tay trái và cả người trên quấn băng trắng toát. Hoa rơi nước mắt. Nàng tiến đến nắm tay con, im lặng nghẹn ngào.
Thằng Lực thấy mẹ, nó toét miệng cười, ánh mắt nó cười theo, hình như nó không đau đớn gì cả.

– Mẹ mới về à, mẹ đi họp bạn vui không?
Hoa không trả lời, nàng nhìn kĩ chỗ băng bó như muốn soi thấu bên trong để biết vết thương của con ra thế nào.
Lực hiểu ý, lắc đầu:
– Mẹ đừng lo, con không sao hết! Một tuần nữa thì lành hẳn.
– Con nói thật không? Có đau thì cho mẹ biết đừng giấu mẹ.
Lực đổi giọng nghiêm trang, không đùa:
– Con nói thật, con không thấy đau nữa có lẽ niềm vui con mới tìm được lớn quá, nó lấn cái đau của thân thể.
– Con nói gì mẹ không hiểu?
– Mẹ ơi, nguồn hạnh phúc đó không có xấu hay đẹp, giàu hay nghèo, cũng không có tật nguyền, không có số mệnh… Ai cũng như ai vậy thôi. Bây giờ con mới biết mình may mắn vì còn được thân người, có tri giác, có đầu óc sáng suốt, có minh sư chỉ dạy.
– Con đã nếm được vị cam lồ, tuy chút xíu thôi nhưng đủ để vui cả đời…

Trong lúc Hoa còn ngơ ngác, Thầy Minh Nghiêm từ chánh điện bước xuống, cái y vàng trên người Thầy sáng rỡ. Hoa có cảm tưởng hôm nay tướng mạo Thầy đoan nghiêm hơn mọi khi và nét mặt Thầy phảng phất hình ảnh của Ngài Đại Tạng Vương Bồ-tát.

Bất giác, Hoa cung kính đứng dậy, chắp tay cúi đầu chào Thầy. Chị Ngọc và Lan nãy giờ ở ngoài sân cũng vừa tiến vào. Thầy mời tất cả ngồi xuống bàn dùng trà.

Hoa trở nên tỉnh táo. Nỗi lo lắng không còn xao động. Nàng dùng cả hai tay nâng tách trà nóng lên. Hương trà ướp lài theo hơi thở chậm và sâu thấm vào tận buồng phổi. Hoa chăm chú nhìn màu nước trà vàng ánh, trong veo, nằm trong cái tách bằng sứ trắng, chung quanh có chạy đường viền màu nâu. Cả thế giới năm châu, cả đất trời, cây cỏ, tinh tú, nhật nguyệt, quá khứ, hiện tại, tương lai đều nằm trọn trong tách trà. Nàng tiếp xúc được với cả vũ trụ. Nàng không còn cô đơn cũng không còn đau khổ trong ánh sáng kì diệu của sự tỉnh thức.
Hoa nhắm mắt lại, hóp một ngụm nhỏ, nghe chất trà nóng chầm chậm đi vào cơ thể. Giây phút ngắn ngủi đó, Hoa cảm thông được với Lực, với vợ chồng Thanh Tân và biết rằng từ đây mình có thể sống vui vẻ hồn nhiên như cỏ nội, mây ngàn…

Diệu Nga