Mẹ là lời ru

388
Ni sư TN. Hạnh Nghiêm

  Ai có mặt trong đời mà không từng có mẹ? Mẹ trải qua nỗi đau tột cùng của kiếp người mới sinh ra ta. Từng tiếng ru hời mẹ đưa ta vào giấc ngủ bình yên từ khi còn đỏ hỏn trên tay, bé bỏng. Trong cuộc đời đầy chông gai bão tố, mẹ vắt từ trong tim máu, nước mắt, mồ hôi, sức lực… đổi từng giọt sữa, bát cháo, chén canh… nuôi ta nên người. Từng đêm, mẹ thức trắng ôm ta vào lòng, truyền hơi ấm cho ta yên giấc ngủ ngon lành. Ta mang ơn mẹ sâu nặng vô cùng! Đối với người tu sĩ Phật giáo, sự hiểu và thẩm thấu công ơn cha mẹ hơn ai hết vì được giáo dưỡng mỗi ngày trong từng chén cơm, giọt nước nhớ “Tứ trọng ân”.
Hương Vu Lan mùa hiếu hạnh lan tỏa non sông đất Việt, khắp chốn Tòng lâm. Hòa trong không khí đó, Thiền viện Bảo Hải (TP. Bà Rịa) tổ chức lễ “Niệm ân cha mẹ”, tạo duyên lành thù thắng cho những người con Phật trở về với bổn phận thiêng liêng: Tri ân báo ân đối với hai đấng sinh thành dưỡng dục. Từ sáng sớm, Phật tử đã tề tựu, trang nghiêm đạo tràng cung đón bước chân giải thoát của chư Tôn đức Tăng Ni. Và nơi ấy, tôi được gặp Ni sư Trụ trì chùa Phước Khánh, Giáo thọ sư Trường Cao Trung Phật học Đại Tòng Lâm.

Có lẽ Sư cụ đã đặt niềm tin và hy vọng người đệ tử mình mai này sẽ có đức hạnh nghiêm trang, nên đã cho Pháp danh Ni sư là Hạnh Nghiêm. Ni sư quả không cô phụ tấm lòng và sự tin tưởng của Sư cụ. Ni sư có gương mặt đoan trang, nghiêm nghị, ít thấy Ni sư cười giỡn. Có duyên với Phật pháp rất sớm, khi lên 14 tuổi, đọc sách Phật giáo, tìm hiểu giáo lý Phật Đà, nhờ đó bồ đề tâm khai phát, Ni sư xin mẹ được xuất gia tu học tại chùa Sư Nữ Tịnh Nghiêm, chùa Ni đầu tiên tỉnh Quảng Ngãi.

Với tâm cầu học, năm 1980, Ni sư theo học lớp giáo lý tại chùa Huệ Lâm (quận 8, TP.HCM). Sau khi tốt nghiệp Trường Cơ bản Phật học Đại Tòng Lâm, Ni sư tham học khóa đào tạo Giảng sư khóa Thiện Hoa 1994 do Ban Hoằng pháp Trung ương tổ chức. Năm 1997, Ni sư trở lại trường xưa tham gia giảng dạy. Năm 1998, Ni sư lập chùa Phước Khánh và được Giáo hội bổ nhiệm Trụ trì vào năm 2013. Từ đây, con đường hoằng hóa của Ni sư mở ra một chân trời mới, tiếp chúng độ Ni. Ngôi chùa nằm khép mình sau con “đường đẹp năm 1999” tại xã Mỹ Xuân, huyện Tân Thành, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, cảnh sắc u nhã thanh tịnh, ai đến một lần cũng sẽ cảm nhận sự thanh thoát, tịch tĩnh.

Một lần bà cụ thân mẫu của Ni sư về thăm chùa, thấy chùa còn ngổn ngang xây dựng, bà thương Ni sư sức khỏe không tốt mà phải gánh vác công việc Phật sự lao nhọc này, trong lòng băn khoăn, luống những lo âu, đêm về trằn trọc, giấc ngủ không yên. Phần Ni sư, thấy bà cụ tuổi đã ngoài bảy mươi mà còn thương con, mến cháu, lo lắng đủ điều, Ni sư khuyến hóa bà nên phát tâm ở chùa, công quả bòn phước, chọn con đường sáng an lạc trong hiện tại cũng như tương lai. Sau những lời đầy tính thuyết phục của Ni sư, bà cụ nhận lời ở lại công quả cho chùa với ý nghĩ: “Con nào cũng là con, người con xuất gia này mình chưa giúp gì, thôi ở lại làm giúp cho con”.

Chùa là nơi có nhiều việc không tên, bà siêng năng làm việc không nệ hà. Trong sâu thẳm tâm hồn, bà nghĩ: “Ráng làm cho con mình.” Khi thì lau bàn Phật, khi thì nhổ cỏ trong vườn chùa, những đám cỏ gai mắc cỡ bà nhổ sạch băng. Khi thì phụ với quý Sư cô trị nhựt, hành đường. Sớm tối hai thời công phu không xao lãng, tụng Kinh, niệm Phật, đóng đại Hồng chung… Dần dần “thấm tương chao”, bà được Ni sư khích lệ xuất gia tu học, gieo mầm hạt giống trí tuệ. Bà cụ rất vui mừng khi được thọ giới Sa di ni. Bà cụ tùng chúng tu học, mẹ bây giờ thành đệ tử! Thế là Ni sư vừa đóng vai trò làm Thầy dẫn đường tu tập, vừa làm bạn đồng tu chia sẻ niềm vui phụng sự Tam Bảo, vừa hoàn thành bổn phận phụng dưỡng mẹ già. Mỗi khi chùa nào mời đi thọ trai, có món bánh gì ngon, Ni sư đều xin một ít về dâng cho bà cụ. Mỗi lần như thế, bà cụ vui lắm. Bà vui không phải bà thích ăn mà vui vì nghĩ: “Ni sư có nhớ, quan tâm đến bà”. Cho hay, dẫu đã tu hành thì trong mắt bà, Ni sư vẫn là người con bé nhỏ ngày nào. Mỗi ngày, Ni sư kể cho bà cụ nghe những gương lành của người học Phật, hạnh nguyện độ sanh của các Thánh đệ tử Đức Như Lai, chư Tổ truyền thừa, Tông phong vĩnh chấn. Giáo lý thậm thâm vi diệu lần lần thâm nhập chuyển hóa, bà cụ ở trong chúng hòa hợp chẳng khác gì những người xuất gia tuổi nhỏ tinh tấn siêng năng tu tập.

Thời gian thấm thoát thoi đưa, mới đó mà 14 năm trôi qua, bà cụ ở và phụng sự chúng Ni, giúp Ni sư hoàn thành Phật sự xây dựng mái chùa Phước Khánh sừng sững uy nghi, sáng đẹp bên núi rừng Thị Vải thiêng liêng. Giờ đây, bà đã 86 tuổi, gối mỏi chân chùn, ngồi lâu không nổi. Đôi khi Ni sư nói với bà: “Thôi, hôm nay bà ở dưới niệm Phật, để quý cô đi đóng chuông cho nghen.” Bà nói: “Tôi đóng được mà”. Rồi bà trở bệnh, một thời gian sau đó bà đã từ giã cõi trần, thanh thản ra đi để lại bao niềm thương tiếc của người con hiếu hạnh và Ni chúng chùa Phước Khánh.

Tôi hỏi Ni sư: “Khi bà mất, làm sao Ni sư có thể vượt qua những ngày tháng đó?” Như chạm phải trái tim hồng dành cho mẹ, Ni sư ứa lệ, nói trong niềm xúc cảm: “Những ngày đầu bà mới mất, mỗi khi cắm nhang lên bàn thờ, nghe tim mình quặn thắt, nước mắt lúc nào cũng muốn trào ra. Đi đâu, Sư cũng thấy hình bóng bà, chỗ nào cũng gợi nhớ đến bà, mỗi chỗ là mỗi câu chuyện gắn liền những lời nói, ánh mắt, nụ cười của bà. Sư buồn lắm, nhưng cuối cùng cũng phải chấp nhận sự thật, cố gắng quán Vô thường, quán xả ly,… để vượt qua nỗi đau khổ đó.”

Hỡi chốn nhân gian tình mẫu tử là gì? Tình sư đệ là chi? Mà mất nó, nỗi đau không có gì so sánh được! Nó được cấu tạo và hình thành trong tim máu, trong thẳm sâu ý thức của con người. Mỗi khi nhắc đến là trái tim thổn thức, rung lên như tiếng tơ đàn muôn điệu, dạt dào như sóng vỗ bờ ngàn năm bất tận như tình mẹ thương con hy sinh tất cả trong mọi hoàn cảnh nguy nan, khốn khó. Cho dù trái tim mỏi mòn già nua tuổi tác, nhưng tình mẫu tử bao la như núi, như sông, như mây trời lãng đãng… Ni sư lấy ít cái bánh da lợn bỏ vào túi rồi nói: “Khi xưa bà còn, mỗi lần Sư đi đám, thường lấy vài cái về cho bà ăn để bà vui. Bây giờ, lấy về cúng cho bà, như bà vẫn còn hiện hữu.” Nghe Ni sư nói, nước mắt tôi bất chợt trào ra.

Ngoài kia, tiếng trống Bát Nhã linh thiêng trầm hùng tiễn chân chư Tôn đức hồi quy bản tự, tôi chào Ni sư ra về, trong lòng miên man suy nghĩ hình ảnh người con hiếu thảo, đức hạnh từng bước uyển chuyển hướng dẫn mẹ già quay về tu tập sống trong giáo pháp Đức Như Lai và tấm lòng người mẹ hiền đã dành tình thương, thời gian còn lại của kiếp người cho đứa con xuất gia của mình. Bầu trời vần vũ, những hạt mưa bay giăng kín lối về. Đường đời nhiều chông gai, cạm bẫy, thử thách… mẹ là chốn ta về, bình yên và an lạc. Dẫu hình hài của mẹ đã nằm sâu trong lòng đất lạnh, bóng mẹ chỉ còn trong ký ức ta xưa, vẫn sáng mãi, âm vang, ngọt ngào, dịu êm như lời ru đưa ta vào giấc mộng bình yên.