Dạy trẻ biết tiết kiệm

720

  Ngày nay, qua nhiều nguồn thông tin khác nhau, trẻ em nảy sinh ý muốn có rất nhiều thứ mà trong hiện tại chưa cần thiết. Chúng tìm mọi cách để đạt được mong muốn. Điều quan trọng là làm sao để trẻ hiểu được giá trị của đồng tiền mà cha mẹ vất vả lắm mới kiếm được. Trong nhà trường không có bài giảng chính khóa dạy trẻ phải biết tiết kiệm và những khía cạnh tài chính. Vì thế, cha mẹ nên định hướng giúp con cái biết chi tiêu hợp lý và đúng mục đích.

Trẻ em có nhiều nguồn tài chính khác nhau tùy theo hoàn cảnh gia đình mỗi em. Tôi biết một em đang học lớp 9, bố mẹ em ly thân; hàng ngày mỗi buổi sáng em được mẹ cho 20 ngàn đồng ăn sáng và ăn trưa vì buổi trưa mẹ không về nấu cơm. Nếu em ăn sáng 5 ngàn và ăn trưa 10 ngàn thì mỗi tháng em dư được 150 ngàn đồng. Đôi khi bố đón đi chơi lại cho con tiền nữa mà mẹ em không biết.

Đối với những gia đình khá giả, bố mẹ có chức có quyền, có trẻ đã biết vòi vĩnh và khai thác “nhân viên” của bố mẹ mỗi khi đến nhà. Khi bố mẹ không tiễn khách, có cô, cậu theo chân khách xin tiền. Vào các ngày lễ, Tết, hay gia đình có sự kiện quan trọng khách đến chơi và biếu quà, nếu bó mẹ không có nhà nhờ chúng chuyển giúp là có em nhân cơ hội bớt xén mà bố mẹ không hay biết. Có trường hợp bố mẹ cất tiền vào tủ, không đếm, con trẻ lấy chìa khóa làm mẫu đánh chìa riêng, khi cha mẹ vắng nhà lấy tiền tiêu xài. Sau này lấy nhiều quá bố mẹ mới biết, thì chúng đã trót tiêu hết rồi. Mỗi năm vào các ngày Tết, trẻ em thường được mừng tuổi. Lắm em được tới vài triệu đồng. Có tiền, chúng tiêu những gì?
Qua tìm hiểu, trẻ em ở thành thị, chúng tôi thấy trẻ chủ yếu tiêu vào các trò chơi điện tử. Với khoảng 3-4 ngàn đồng/giờ chơi, thường ngày nào trẻ cũng chơi một đến hai giờ. Ngày qua ngày cứ tiếp diễn, trẻ em nghiện trò chơi điện tử, nhiều bố mẹ phải chiều, cho tiền chúng đi chơi. Nếu không, chúng không chịu học hành gì cả. Trẻ em lớp 9, lớp 10 ham mày mò mạng internet, chúng có thể ngồi từ sáng tới chiều, tiền tiêu tốn quả là không nhỏ, chưa kể lãng phí thời gian học tập. Một bộ phận khác thích chơi billard. Khi tìm hiểu, thấy sở dĩ chúng cũng say sưa chơi là do cá cược, ai thua thì trả tiền bàn hoặc có thêm chai nước ngọt. Nhiều trẻ khác ngoài thời gian học tập cứ miệt mài chơi game hành động như Võ lâm truyền kỳ để cố thắng và có “tiền” sắm đồ rồi sau này có ai mới vào chơi thì “bán” lại lấy tiền thật. Đáng nói là có nhiều em “tìm hiểu” phim người lớn rồi bàn luận thật là đáng ngại.

Dạy con tiết kiệm quả là cần thiết. Nhiều gia đình dạy con bằng cách “nuôi heo đất”. Tuy vậy, một số em vẫn “thọc huyết lợn” để lấy tiền tiêu xài hoang phí. Cha mẹ nên xem xét và định hướng cho con biết tiêu tiền vào những việc cần thiết, có ích thiết thực. Tiền nào đóng học, tiền nào mua sách vở và khoản tiền nào tiết kiệm để giúp đỡ bạn bè gặp khó khăn… Khi đưa chúng tiền ăn quà, nên đưa vừa đủ hoặc mua về cho trẻ ăn, như vậy tránh cho trẻ cầm tiền mà lại nhịn ăn để tiêu vô ích. Với những khoản tiền tiết kiệm của trẻ (nếu có), nên hướng dẫn trẻ chọn thời gian hợp lý để chi tiêu; chẳng hạn nhân ngày sinh nhật ông bà, bố mẹ hay người thân. Điều quan trọng là cha mẹ quan tâm đến con mỗi khi cho cúng tiền, và cần biết chúng chi như thế nào để uốn nắn, hướng dẫn.

Mai Chi