Chủ Nhật, 29 Tháng Năm 2022
Phật học Chánh mạng

Chánh mạng

  Sống thanh cao ta cần đáng sống
Sống tha nhân, nếp sống đại đồng
Sống ích đời lợi lạc quần sanh
Sống tất cả cho nhân quần xã hội.

Đức Phật dạy tám con đường chơn chánh để chúng sanh bước lần vào ngưỡng cửa an vui, giải thoát, đó là Bát chánh đạo, cửa thứ năm của đoạn đường ấy là chánh mạng. Vậy chánh mạng là gì? Đó là đời sống chơn chánh. Chúng ta là hàng phàm phu tục tử, đã trôi lăn nhiều kiếp trong ba cõi, sáu đường, lặn hụp đắm chìm trong dòng sông oan nghiệt. May mắn thay, nay chúng ta được làm thân người, là điều đáng trân quý!

Thật vậy, trong Kinh Đức Phật dạy: “Nhơn thân nan đắc, Phật pháp nan văn”. Làm được thân người là khó, gặp được Chánh pháp lại càng khó hơn. Vẫn biết rằng sống trong đời ai cũng phải lo lắng cho cái ăn, cái mặc của mình. Lúc ấu thơ sự sống của chúng ta, đều nhờ vào cha mẹ, nuôi dưỡng chúng ta từ lúc lọt lòng cho đến khi trưởng thành. Trong xã hội chúng ta thọ ơn rất nhiều người. Các giới sĩ, nông, công, thương đều là ân nhân của chúng ta cả. Vậy khi lớn lên chúng ta phải sống thế nào cho xứng đáng với cha mẹ và các bậc tiền nhân? Nếu may mắn hơn nữa, chúng ta gặp được thiện tri thức, dẫn dắt chúng ta bước lần vào ngôi nhà Chánh pháp, để chúng ta có những phút giây ngồi tĩnh lặng, chiêm ngưỡng tôn tượng của Đức Thế Tôn, rồi được nghe những lời pháp nhủ vô cùng quý báu của chư Tôn Thiền đức trong không gian thật yên tĩnh. Ôi! Còn gì cao quý bằng sau những ngày hối hả lo toan của kiếp người, chúng ta được lắng đọng tâm tư qua pháp âm vi diệu. Chư Tôn Thiền đức đã trao truyền cho hàng Phật tử tại gia giữ gìn năm giới là năm điều răn dạy của Đức Thế Tôn, hướng dẫn cho hàng Phật tử hành trì, để có sự an lạc và hạnh phúc trong đời sống hàng ngày.

– Giới thứ nhất: không được sát sanh, vì muốn bảo vệ sự sống của mình, của người và các loài động vật trên trái đất, nên Ngài đã khuyên đệ tử của Ngài không được sát sanh. Người ham sống, vật cũng ham sống, người sợ chết, vật cũng sợ chết. Do đó, nếu giữ được giới này, thì nạn phá rừng, săn bắn cầm thú và chiến tranh không tái diễn. Đất nước sẽ thái bình thịnh trị, nếu không có chiến tranh thì đâu có cảnh con khóc cha, vợ khóc chồng. Nếu sống đúng như lời Đức Thế Tôn chỉ dạy là cách sống theo chánh mạng, sống trong cuộc sống an lành và lương thiện.

– Giới thứ hai: Đức Phật dạy: “Không được gian tham trộm cắp, vật lớn quý như vàng bạc châu báu, vật thường nhỏ như cây kim, cọng cỏ, lá rau, người ta không cho thì không được lấy. Vì tôn trọng công sức của người khác, con nguyện không lấy làm tư hữu một của cải nào không phải do mình tạo ra”. Nếu trên trái đất này, mọi người đều vâng giữ theo giới cấm của Đức Phật chỉ dạy, thì tài sản của mọi người đều được tôn trọng, nếu hành trì được như thế là mình đã sống theo chánh mạng. Đã không trộm cắp của người khác, mà còn đem tâm Từ bi, chia sẻ tài vật cho kẻ đang thực sự thiếu thốn, sống vì mọi người, đó chính là đời sống thanh cao, đáng trân quý.

– Giới thứ ba: Đức Phật cho phép đệ tử tại gia được lập gia đình, nhưng chỉ một vợ một chồng không lang chạ với người khác. Chúng ta phải có tinh thần trách nhiệm giúp và bảo vệ trẻ em, không cho nạn tà dâm tiếp tục gây nên sự đổ vỡ gia đình và đời sống đôi lứa. Mình thực hành được như lời dạy của Đức Thế Tôn trong giới điều, đó là mình sống theo Chánh mạng. Nếu ngược lại mình kiếm tiền bằng cách buôn bán trẻ em để trục lợi làm giàu, đó là sống tà mạng, không hợp Chánh pháp.

– Giới thứ tư: Đức Phật dạy đệ tử của Ngài nên nói lời chân thật, không nên nói lưỡi đôi chiều, nói lời hung ác. Ngày nay vì lợi nhuận, người ta đã dùng mạng lưới truyền thông, đăng tải những thông tin không chính xác, để lôi kéo những người có tính hiếu kỳ, bỏ thời giờ ra theo dõi những điều nhảm nhí, có khi sai với sự thật, có khi làm tổn thương danh dự của kẻ khác, kiếm tiền như thế gọi là tà mạng. Nếu như Phật tử chúng ta vâng lời Phật dạy, xây dựng cho nhau bằng sự hiểu biết và tình thương yêu chân thật, thì nhân gian sẽ là Tịnh độ.

Thiền sư Nhất Hạnh đã viết.

Chẳng biết rong chơi miền Tịnh độ
Làm người một kiếp cũng như không.

Chúng ta tập sống theo hai câu thơ của Thiền sư vừa dạy thì ta đã sống trong chánh mạng và ta đã tìm được Niết bàn nơi thế gian này.

– Giới thứ năm: Đức Phật khuyên răn đệ tử của Ngài không được uống rượu và không sử dụng các chất ma túy. Những chất ấy làm cho thần kinh của mình ngày một sa sút. Nếu uống, dùng những chất gây nghiện, suốt ngày mơ màng, có khi không làm chủ được bước chân và lời nói của mình, hoặc của cải rơi mất hay gây ra tai nạn cho kẻ khác. Người sống bê tha như thế, là sống trái với lời Đức Thế Tôn đã giáo huấn. Ngài dạy rằng:

Trên đường đạo không gì bằng tinh tấn
Không gì bằng trí huệ của đời ta.

Vâng! Có trí huệ là giải quyết được mọi vấn đề, đạo Phật là đạo trí huệ, trí huệ đến thì vô minh bị đẩy lùi. Vô minh dụ như nhà tối, trí huệ dụ như ngọn đèn. Dù ngôi nhà ấy tối tăm cả trăm năm, nhưng đến lúc nào đó đầy đủ nhân duyên, có người thắp lên một ngọn đèn, dù cho ngọn đèn ấy rất nhỏ, cũng phá tan được màn đêm tăm tối. Chúng ta cũng vậy, nếu không rượu chè be bét, chuyên tâm học tập, trau dồi kiến thức, thì đời sống bản thân và gia đình sẽ được an vui, hạnh phúc. Đức Phật thường dạy đệ tử của Ngài: “Hãy trở về sống với phút giây hiện tại”. Giới, Định, Huệ là ba môn học quý báu của đời sống Tăng già, hành trì Tam vô lậu học thì trí huệ phát sanh. Trí huệ đó chính là nhân tố tốt cho chúng ta ở kiếp này mãi đến vô lượng kiếp về sau.

Người đệ tử Phật thực hành đúng Chánh pháp, thì sẽ được thăng hoa trong cuộc sống, hòa bình trong gia đạo, an lành trong giấc ngủ, được người xung quanh tin yêu kính trọng.

Thong dong giữa bầu trời cao rộng
Một đãy càn khôn trọn kiếp người.
(Tham khảo tài liệu của Thiền sư Thích Nhất Hạnh)

TKN. Phước Giác

Tin khác

Cùng chuyên mục

error: Nội dung được bảo mật !!